CÜBBE NEYİN SİMGESİ?

Simge olduğu gerekçesiye başörtüsüne karşı çıkanlara sormak istiyorum: Üniversite hocalarının giydiği cübbe neyin simgesi? Ortaçağdan kalma bu kıyafet hiç kimseyi rahatsız etmiyor. Mezuniyet törenlerinde giyilen kepler de aynı şekilde Hristiyan din adamlarının kullandığı bir aksesuar. Batı’dan örnek aldığımız üniversitelerin çoğu, dini eğitim veren kurumların devamı olduğu için, bu kıyafetler, Hristiyan din adamlarının giydiği kisveler olarak bize gelmiştir. Özellikle de Oxford ve Cambridge gibi anlı-şanlı kurumlar başta olmak üzere, üniversiteler, dini temelli eğitim kurumları şeklinde ortaya çıkmışlardır. Newton’un bitirdiği üniversitenin adı Trinity (Teslis) College’dir.

Bunda şaşılacak bir şey de yok aslında. Zira doktor, profesör ve dekan (dean) gibi ünvanlar da yine kilise sistemine ait ünvanlardır. Bugün bu simge ve ünvanları taşıyan akademisyenler bundan rahatsızlık duymadıkları, hatta iftihar ettikleri halde her nedense “başörtüsü” sözkonusu olunca tüyleri diken diken oluyor. Bu yüzden demokrasiyi, kanun ve anayasaları bile hiçe sayabilıyorlar. Hrisytiyanlıktan veya musevilikten gelen her türlü kıyafet, unvan ve terim normal karşılanırken, her nedense sadece İslam referanslı olanlardan çok rahatsızlık duyuyor böyleleri. Mesela Amerikan üniversitelerinde yaygın olan bir uygulama var. Öğretim üteleri yedi yılda bir üniversiteden izinli olarak ayrılıyorlar. Bu süre genellikle dinlenme, okuma ve araştırma ile geçirilir. Bunun adı ise İngilizcede “sabbath” dır. Nereden geliyor bu kelime? Elbette Musevilikteki “şabat” (yedinci gün-cumartesi) karşılığıdır. Ve hiç kimse bundan rahatsızlık duymaz, laiklik filan da elden gitmez. Peki, cumartesi ve Pazarın neden tatil olduğunu bilmeyen var mı? Biri Musevilerin diğeri ise Hristiyanların kutsal günüdür. Bunu çok normal karşılayan bir kısım aydınlar, mesela Cuma gününün ayrıcalıklı olmasına asla tahammül göstermezler. Bunu da laiklik adına yaparlar.

İslamı öcü olarak gören bir ksım akademisyenlere kötü bir haberim var: Bugün profesör cübbesi olarak giydikleri kıyafetin aslında İslami kaynaklı bir kıyafet olduğunu bilseler ne yaparlar acaba? Zira bu cübbe, Endülüs’te bulunan medreselerde kullanılmakta idi. Kep ise yine medereselerde kullanılan sarığın modernize edilmiş versiyonudur. Avrupalılar buradan alıp bunları kullanmaya başladılar. Bize de oradan gelince modern aksesuarlar olduklarını sanıyorlar. Sokaklara çıkıp yürüyüş yapacaklarına, biraz kütüphanelere kapanıp araştırsalar, papağan gibi tekrarlayıp durdukları ezberlerinin bozulduğunu görecekler. Zira üniversite kurumunun da bizzat İslami medrese geleneğinden geldiğini anlayacak ve İslami sembollerden korkulmamaması gerektiğini anlayacaklar. “Hiç bilenlerle bilmeyenler bir olur mu?”

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir