MİT’E ARAŞTIRILMAYAN KIRMIZI PASAPORTLU ABD (NATO) TIRLARI VE BİR GENELGE

Hürriyet Gazetesi’nin 27 Eylül 2007 Perşembe günü Uğur Dündar ve Hatice Demircan imzası ile sürmanşetten verdiği “ ABD, ihtiyaç fazlasını Türkiye üzerinden çekiyor” haberi çok ilginç bir ayrıntı içeriyor.

Ayrıntı haberde yer alan şu satırda gizli: “ Türkiye’nin, taşınacak olan 30 TIR’lık Amerikan silahlarını açıp kontrol edemeyeceği belirtildi”

Değerle NETPANO okurları. Ne demek bu “Türkiye’nin, taşınacak olan 30 TIR’lık Amerikan silahlarını açıp kontrol edemeyeceği belirtildi”?

Hürriyet Gazetesi’nin Amerikan silahları ile alakalı bu haberi Ertuğrul Özkök’ün 21. Sayfadaki köşe yazısının hemen altında devam olarak yer alıyor. Yani siz NETPANO okurlarının dikkatini çektiğim bu husus öylesine yazılmış bir ifade / ibare, s atır arası bilgisi değil.

Koskoca Hürriyet Gazetesi’nin Genel Yayın Yönetmeni köşe yazısının yer aldığı sayfayı herhalde daha bir titiz hazırlatıyordur. Ve de hazırlanıyordur.

Hal böyle ise işin içinde başka bir nokta var:

Özellikle T.C. Başbakanlık Gümrük Müsteşarlığı’nın yayınlamış olduğu bir genelgeden yola çıkarak bazı sorular soralım.

Genelge’nin 2003 yılında yayınlanmış olduğunu ve içeriğinin şekillenmesinin Genelkurmay Başkanlığı’nın talebini ile vuku bulduğunu da göz ardı etmeyelim.

1) Amerika Birleşik Devletleri Kuzey Irak’ta (sözde) fazla silahlarını çekmek için 30 TIR’lık askeri mühimat taşıyan filosunu Habur Sınır Kapısı üzerinden Türkiye’e sokarak Mersin limanına götürecek.

2) Yani HABUR Sınır Kapısı’ndan Türkiye’ye giriş yapacak olan TIR’ların nihai boşaltma adresi TÜRKİYE değil.

3) TIRLAR Türkiye üzerinden giriş yapmadıkları için çıkan / çıkarılan malzemenin evsafını sadece TIR KARNESI’nde yer alan bilgilere göre bilebiliriz.

4) AMERİKA Birleşik Devletleri bu askeri malzemeyi NATO 302 BELGESİ kapsamında mı çıkartıyor?

5) Eğer USA Habur kapısından giriş yapacak askeri techizatı NATO 302 belgesi kapsamında Türkiye’den transit geçiş yaptırmak sureti ile çıkartacak ise, o zaman TÜRKİYE’nin hangi makamı bu TIRLARI Türkiye’den çıkış yaparken arayabilir?

KONUYU TEZKERE KRİZİ İLE BİR BAŞKA BOYUTA ÇEKELİM

Soru: Mersin Limanı üzerinden Türkiye’ye giriş yapan, Amerika Birleşik Devletleri’ne ait askeri malzemenin çeteresini kim tutuyor.

Soru: NATO 302 belgesi kapsamında getirilen malzemeler kağıt üzerinde incelenirken nakliye araçlarında olduğu beyan edilen malların kağıt üzerindeki bilgileri ile TIRLAR’ın dorselerinde yüklü bulunan mallar bir birini tutuyor mu?

Soru: Türkiye Cumhuriyeti, Amerika Birleşik Devletleri’nde bir askeri üs kurma talebini dile getirse ve bu yönde hareket etse, ABD buna izin verir mi?

Soruları çoğaltmak mümkün.

Bir de yazının başına MİT – Milli İstihbarat Teşkilatı kırmızı pasaportlu tırları arayabiliyor mu? Diye yazdım.

Bu soru tabii ki Genelkurmay Başkanlığı için de geçerli.

Emniyet Genel Müdürlüğü de,

Gümrükler Genel Müdürlüğü de.

Arayıp arayamadıkları aşağıda bilgilerinize sunduğum genelgenin içeriğinde gizli.

NATO 302 yazın. İnternette bu genelge hemen karşınıza çıkıverecektir.

Bu da Hürriyet Gazetesi’nin 27 Eylül 2007 tarihli haberinde dikkat çekici satırı biraz olsun açıklamış olacaktır.

T.C.
BAŞBAKANLIK
GÜMRÜK MÜSTEŞARLIĞI

Gümrükler Genel Müdürlüğü
Sayı : B.02.1.GÜM.0.06.00.26.969/36

Konu : Form 302 Belgesi

16.06.2003- 15273

GÜMRÜKLER BAŞMÜDÜRLÜĞÜNE

Genelkurmay Başkanlığından 18.10.2002 tarih ve 511-1382 sayılı yazıda, NATO Form 302 nin tanzimi ve şekline dair hususların AmovP-2 simgeli NATO Stanag belgesinde “Movement and Cutsoms Formalities” başlığı altında düzenlendiği, buna göre NATO Kuvvetlerinin bir NATO ülkesine girişte, kendi teçhizatını ve münhasıran kendi kullanımına mahsus ikmal maddeleri ile diğer eşyayı gümrük vergisinden muaf olarak ithal edebilmelerinin, Form 302 adlı gümrük beyannamesiyle bildirmelerine bağlı olduğu, uygulamada tatbikat, savaş v.b nedenlerle ülkemize gelecek NATO Kuvvetlerinin 30 gün öncesinden getirecekleri malzemeyi Başkanlıklarına bildirdiği, Başkanlıklarınca bu malzemenin geçeceği gümrük noktasının haberdar edilmesi amacıyla Müsteşarlığımızın bilgilendirildiği,

Ancak, NATO Tatbikatları ve Harekatlarında ülkemize giriş yapan NATO Kuvvetlerinin gümrük noktalarında sorunlar yaşadığı, gümrüklerde beklemeler olduğu, malzemenin alınmasında gecikildiği ve maliyetlerin arttığı, bu tür gecikmelerin Türkiye’nin itibarını sarstığı ve prestijini olumsuz etkilediği, bunların önlenmesi ve getirilecek malzemenin gecikme olmaksızın gümrükten geçişini sağlamak amacıyla anılan belgenin örneğinin gümrüklere dağıtılmasının ve konu hakkında ilgili personelin aydınlatılmasının yerinde olacağından bahisle, bütün NATO ülkeleri için geçerli olan, aynı usul ve esaslara göre müstakil beyanname olarak kullanılan Form 302’nin transit geçişlerde de yukarıda belirtilen esaslara göre kullanılmasının uygun olacağı bildirilmiştir.

Milli Savunma Bakanlığı’ndan alınan 10.03.2003 tarihli, B.D.11/1 sayılı yazıda ise, NATO ülkeleri arasında gönderilen askeri malzemelerin gümrük işlemlerinde, Ottawa anlaşması gereği kullanılan NATO Form 302 Belgesinin kullanımına ilişkin olarak NAMSA’dan alınan bilgilerin yazıları ekinde yer aldığı belirtilerek söz konusu belgenin NATO/NAMSA tarafından gönderilen stratejik öneme haiz askeri teçhizat ve malzemenin Transit-İthalat-İhracat işlemlerinde beyanname yerine kullanılan bir form olduğundan bahisle, bu bilgiler çerçevesinde, 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 84/3-d maddesi’nin yeniden düzenlenerek tüm gümrük müdürlüklerinin bilgilendirilmesinin faydalı olacağının değerlendirildiği belirtilmiştir.

Söz konusu yazı eki olan, NATO/NAMSA’dan temin edilen bilgilere yer verilen yazıda, NATO Form 302 Belgesinin diğer NATO ülkelerinde müstakil beyanname olarak Transit-İthalat-İhracat işlemlerinde kullanıldığı, teminat aranılmadığı ve TSK’nın ilgili Kuvvet Komutanlıkları adına gelmesi kaydıyla garantör kuruluşun ilgili Kuvvet Komutanlıkları olduğu hususlarına yer verilmiştir.

Konu hakkında Dışişleri Bakanlığı Uluslararası Güvenli İşleri Genel Müdürlüğü’nden alınan 10.04.2003 tarihli, 1024 sayılı yazıda, Bakanlıkları’nın Milli Savunma Bakanlığı’nın NATO Form 302 Belgesi’nin kullanımı hakkındaki görüşlerine katıldıkları bildirilmiştir.

Bilindiği üzere, 4458 sayılı Gümrük Yönetmeliği’nin 84 üncü maddesinin 3/d fıkrasında, 19 Haziran 1951’de Londra’da imzalanan Kuvvetlerin Statüsü Hakkında Kuzey Atlantik Anlaşmasına Taraf Devletler Arasındaki Sözleşme ile öngörülen Form 302 kapsamında Transit Rejimi hükümlerine göre taşıma işleminin yapılacağı belirtilmiştir.

Gümrük Yönetmeliğinin “Form 302 Kapsamında Transit Edilecek Eşya” başlıklı 245 inci maddesi;

“19 Haziran 1951`de Londra`da imzalanan, Kuvvetlerin Statüsü Hakkında Kuzey Atlantik Antlaşmasına Taraf Devletler Arasındaki Sözleşme kapsamı eşyanın Türkiye Gümrük Bölgesinde transiti, sözleşmede yer alan form 302 ibraz edilmesi halinde, bu belge kapsamında yapılır.”

Form 302 kapsamında yapılan transit taşıma esnasında, gümrük vergilerinin tahsilini gerektirir bir durumun ortaya çıkması halinde, sözleşme hükümleri uyarınca işlem yapılır.

Diğer taraftan, anılan Sözleşme’nin XI inci maddesinin;

4 üncü fıkrası “Bir kuvvet kendi teçhizatını ve münhasıran kendisinin veya kabul eden devletçe müsaade edilen hallerde sivil unsurla yakınların istimaline mahsus makul miktarlarda yiyecek, ikmal maddeleri ve sair eşyayı gümrük resminden muaf olarak ithal edebilir. Gümrük resminden muaf olarak bu surette ithalatta bulunabilmesi için giriş noktası gümrük idaresine, kararlaştırılacak gümrük vesikaları ile birlikte şekli, gönderen Devlet ile kabul eden Devlet arasında tespit olunmuş ve gönderen Devletçe bu hususta salahiyattar kılınan bir şahıs tarafından imzalanmış belgenin tevdii lazımdır. Bu belgeleri imzalamaya yetkili şahsın tayini, kabul eden Devletin gümrük makamlarına bildirilecek ve imzasının bir örneği ile kullanacağı mühürlerin numuneleri de bu makama gönderilecektir.”

13 üncü fıkrası “İşbu maddenin hükümleri yalnız, bahse konu malların kabul eden ülkesine ithalini ve oradan ihracını değil, aynı zamanda transit suretiyle Akıd Tarafın ülkesinden geçmesi halini de derpiş eder. Bu itibarla işbu maddelerdeki “kabul eden Devlet” tabiri, malların ülkesinden transit olarak geçtiği her hangi bir Akid Tarafa da şamil olacaktır.”

hükümlerini amirdir.

Bu itibarla, Genelkurmay Başkanlığı’nın yazısında belirtilen hususlarla, Milli Savunma Bakanlığı’nın 10.03.2003 tarihli, B.D.11/1 sayılı yazısı ekinde alınan NAMSA’dan (Nato Maintenance and Supply Agency) temin edilen bilgiler birlikte değerlendirildiğinde ve yukarıdaki mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulduğunda 19 Haziran 1951’de Londra’da imzalanan, Kuzey Atlantik Anlaşmasına Taraf Devletler Arasında Kuvvetlerin Statüsüne Dair Sözleşme ile öngörülen ve Milli Savunma Bakanlığının yazısında belirtilen malzeme/teçhizatın taşınmasında NATO Form 302 Belgesi’nin gümrük beyanı yerine geçen belge olarak kullanılması ve anılan sözleşme hükümleri uyarınca gümrük vergisinden muaf olması nedeniyle ayrıca teminat aranılmaması gerekmektedir.

Bilgi ve gereğini rica ederim.
Sezai UÇARMAK

Müsteşar a.
Gümrükler Genel Müdür V.

DAĞITIM :

Tüm Gümrükler Başmüdürlüklerine

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir